سفره های آب زیر زمینی
گفت و گوی با سرپرست محیط زیست استان تهران عنوان شد
بازیافت پساب ها تنها راه حراست از سفره های آب زیر زمینی است
سمیه راهپیما
هرگاه در جمعی از آب حرفی به میان می آید نا خودآگاه ذهن فرد به "آب مایه حیات است "باز می گردد . چند سالی است این مایه حیات دست خوش تغییراتی از جمله دست درازی به آب های زیر زمینی شده به گونه ای که بر اساس آمار های منتشر شده در 15 سال گذشته آب از عمق 50 متری برداشت می شد ولی اکنون باید از عمق 300 متری برداشت شود و این عامل مشکلات فراوانی را ایجاد می کند .
بر این اساس روزنامه "جوان" گفت و گویی را با داریوش گلعلی زاده ، سرپرست محیط زیست استان تهران انجام داده و در آن برخی زوایای پنهانی که اتمام آب های زیر زمینی به همراه دارد بررسی شده .
آقای گلعلی زاده ! به نظر شما مقصر اصلی در به حد اقل رسیدن سفره های آب زیر زمینی کیست ؟
تغذیه سفره های آب زیر زمینی از طریق نزولات آسمانی است ولی به دلیل خشک سالی های پی در پی و به همراه آن برداشت های بی رویه از سفره های آب زیر زمینی با پدیده فرو نشست زمین روبه رو هستیم . فرو نشست 2 متری زمین در منطقه شهریار شاهدی بر این مدعا ست .
اگر سیستم فاضلاب شهری تهران به بهره برداری برسد ، سفره های آب زیر زمینی این منطقه به صورت مصنوعی تغذیه خواهند شد و تا حدودی از خطر فرو نشست زمین در امان خواهیم ماند.
اکنون فاضلاب ها تغذیه کننده سفره های آب زیر زمینی به شمار می روند . هرچند فاضلاب آلوده است ولی در پر کردن لایه سفره آب های زیر زمینی کمک شایانی می کند . شاید با بهره گیری از این روش بتوان از خطرات احتمالی نشست زمین جلوگیری کرد .
در این راه اگر چه از فاضلاب ها کمک می گیریم اما نباید ساخت و سازهای بی رویه و افزایش جمعیت در تهران را که فواید این عمل را خنثی می کند غافل ماند . باید راه حلی اندیشید تا از این بحران رهایی یابیم .
خطر فرو نشست زمین را باید را جدی گرفت زیرا در چند گذشته نیز شاهد نشست 20 متری زمین در استان همدان بوده ایم . اگر لایه های اسفنجی سفره های آب زیر زمینی بسته شود دیگر با هیچ فرایندی نمیتوان آن را احیا کرد .
یعنی ساخت و سازهای بی رویه و افزایش جمعیت در شهر تهران باعث کم شدن سطح آب های زیر زمینی شده ؟
سفره های آب زیر زمینی باهم در ارتباط هستند که با احداث کانال ارتباط آن ها با هم قطع خواهد شد .
طی چند سال گذشته به دلیل افزایش جمعیت آب رود دره ها بوسیله کانال از شمال تهران به جنوب هدایت می شدند، شاید این راه حل در آن برهه زمانی به صورت مقطعی مشکل گشا بود اما در دراز مدت عواقبی نظیر کم شدن سفر های آب زیر زمینی را بر جای گذاشت .
اگر ما بخواهیم از کانال ها به عنوان یک راه حل استفاده کنیم باید قسمت هایی را برای تغذیه مصنوعی از طریق حوضچه ها در نظر بگیریم تا بدین طریق نزولات آسمانی و ... به راحتی وارد سفر های آب زیر زمینی شوند .
آیا شما سوءمدیریت را در کم شدن سفره های زیر زمینی دخیل می دانید ؟
بله . چون آمایش سرزمینی در کشور صورت نگرفته ، نمی دانیم در هر منطقه چه نوع بار گزاری ای باید برای آسیب ندیدن یک منطقه انجام داد .
اگر آمایش سرزمینی در کشور صورت گیرد ،دیگر اراضی جنوب تهران که قابلبت کشاورزی دارد برای ساخت و ساز صنعتی استفاده نمی شود یا میان رود دره های شمال تهران که منبع تامین کننده آبیاری اراضی باغات این منطقه بود بزرگراه احداث نمی شد .
اکنون میزان آب آشامیدنی در تهران کم است بنابر این باید طی یک برنامه ریزی اصولی نظیر احداث فضای سبز مشجر که هم به لطافت هوا کمک می کند و هم آب کم تری صرف می شود بهره گرفت .
چه کار باید کرد تا از عواقب کم شدن آب های زیر زمین کاسته شود ؟
مهم ترین کاری که باید در این خصوص انجام داد بازیافت پساب ها ست . پساب ها قابلیت چند بار تصفیه شدن را دارند و می توان از آن ها در آبیاری فضای سبز و ... استفاده کرد.
کشور ژاپن 25 بار از پساب ها استفاده مجدد می کند ولی ایران در بهترین حالت فقط یک بار پساب ها را بازیافت می کند . لذا باید برای این مسئله برنامه ریزی خاصی صورت گیرد و جمعیت استان تهران کنترل شود .